[font=tahoma][/font]

روانشناسی و معماری مساجد :

 

به كارگیری همه فنون معماری و طراحی در ساخت مساجد توام با سادگی خاص، فضایی معنوی را در مساجد قدیمی ایجاد كرده است كه ارتباط با خالق هستی را تسهیل می‌كند. 
تحولات زندگی بشر و صنعتی شدن در دوران معاصر و نگرش اقتصادی به مسایل مختلف باعث شده كه معماری ساده، زیبا و معنوی مساجد نیز تحت تاثیر قرار گیرد و گاه طراحی‌های نامناسب به خانه خدا شود، لطمه می زند. 
” روان شناسی معماری روزگار ما و از جمله معماری مساجدمان كه می‌باید بیش از پیش جواب گوی نیازهای روانی خلوت ما باشد، در فراهم آوردن پاسخ های درست و دلنشین ناتوان است.... “ 



معماری برخی مساجد در پاسخ به نیازهای جدید، تغییراتی كرده كه گاه بنیان بنا به عنوان عبادتگاه را مورد تردید قرار می‌دهد. 
بنیان گذاران این مساجد نیز در رده‌های گوناگون اجتماعی و سیاسی هستند و مكان هایی كه به نام مسجد ساخته می‌شوند گاه بناهایی هستند كه گویی گنبد و مناره‌ ای به اجبار به آن ها چسبانده شده و گرنه در بر و پیكر خویش معماری مسجد را ندارند. 

امروزه بیشتر ساختمان هایی كه ساخته می‌شوند، روح معمارانه، خالص و ناب مسجد را دارا نیستند و اگر طراحی هم بخواهد بر پایه اندیشه‌های ناب معماری طرحی دراندازد، هیات های امنا كه بنیان گذارند، دست او را می‌بندند. 

در نتیجه بر گرد اندیشه‌های پاك، صاف و ناب او حصاری از درخواست های گوناگون می‌كشند، مانند این كه مغازه حتما داشته باشد، آن هم بر خیابان، ورودی مسجد را از كوچه بگذاریم، تراكم می‌خریم، 
بالكن هم اضافه كنید هم توی كوچه و هم توی خیابان، آشپزخانه بزرگ باشد. 

با این اندیشه، اگر جایی ماند برای خدا و مردمانی كه روی به خدا دارند، جای مناسبی نخواهد بود. 

وقتی ارزش معماری فرو می‌افتد، تنها با یك گنبد و مناره نمی‌شود یك مسجد داشت. باید یك مسجد ساخت آن وقت خودش گنبد و مناره‌ درخور را می‌طلبد. 
مساجدی كه در گذشته پدران و نیاكان ما ساخته‌اند، به تمامی آنچه شایسته بوده اندیشیده و فضاهایی به راستی نغز و دلكش و دلپذیر را در نهایت سادگی و پیراستگی پدید آورده اند. 

ابهت مساجد آن زمان در حین سادگی و كوچكی، خود فضیلت خلوت گزینی را به همراه داشت. 
در نظریه ای دیگر می توان گفت:
مسجد، مسجد است با تمام ویژگی هایش، مسجد خانه‌ خداست و برای خدا. از این رو برای طراحی و ساختش می‌باید همان كاری را كرد كه نیاكان و پدران ما كرده‌اند و از سرانگشتان شان این همه گوهرهای درخشان فرهنگ و معماری در گوشه و كنار سرزمین‌مان به یادگار گذاشته‌اند. 

می‌باید خدایی اندیشید، برای خدا اندیشید و خدایی طراحی كرد و خدایی ساخت، زیرا سرزمین ایران از سال های آغازین تاریخ شناخته شده‌اش، گواهان بسیار دارد كه سرزمین مردمان خداشناس و خداجو بوده است. 

امروزه مسلمانان غالبا از ساختن مسجدی كه به قدر مساجد گذشته دل انسان را منقلب و حال او را برای ذكر و عبادات آماده سازند، عاجزند. 

مساجد متعددی كه امروزه در نقاط مختلف جهان ساخته می‌شود، هریك بیش از دیگری گواه این مدعاست، امروزه مساجد مجهز به اقسام امكانات ورزشی، اقتصادی و فرهنگی به وفور یافت می‌شوند، گاه این اماكن مذهبی به بناهای روز شبیه هستند. 

در برخی موارد مساجد به‌ عناصری از معماری قدیم مزین می‌شود، اما غالبا در آن ها یك چیز كم است و آن فضایی است كه با ذكر خدا متناسب باشد آن چنان كه در مساجد قدیم بود 



تاریخ : دوشنبه 5 اسفند 1392 | 11:35 ب.ظ | نویسنده : مهندس رامین حسین خانی | نظرات
.: Weblog Themes By SlideTheme :.